Anayasa Mahkemesinin 13/5/2026 Tarihli ve E: 2025/274, K: 2026/113 Sayılı Kararı
Anayasa Mahkemesi, Türk Ticaret Kanunu'nun değeri 1 milyon TL'yi geçmeyen ticari davalarda basit yargılama usulü uygulanacağını öngören hükmünü Anayasa'ya aykırı bulmadı. Ankara 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin itirazını oybirliğiyle reddetti.
- İtiraz konusu kural, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4. maddesinin (2) numaralı fıkrasında yer alan ve değeri 1 milyon TL'yi geçmeyen ticari davalarda basit yargılama usulünü zorunlu kılan hükümdür; söz konusu parasal sınır her yıl yeniden değerleme oranında artırılmaktadır.
- Mahkeme, basit yargılama usulünün tarafların delil sunma ve iddialarını dile getirme imkânını ortadan kaldırmadığını, davaların hızla sonuçlandırılması amacıyla kanun koyucunun takdir yetkisi kapsamında kaldığını tespit etti.
- Karar 13/5/2026 tarihinde oybirliğiyle alındı; kuralın Anayasa'nın 2., 36. ve 142. maddelerine aykırı olmadığı sonucuna ulaşıldı, 13. ve 35. maddelerle ilgisi ise görülmedi.
Ne getiriyor?
Anayasa Mahkemesi, değeri 1 milyon Türk lirasını geçmeyen ticari davalarda basit yargılama usulü uygulanmasını zorunlu kılan Türk Ticaret Kanunu hükmünün Anayasa'ya aykırı olmadığına oybirliğiyle karar verdi. Söz konusu kural, küçük tutarlı ticari davalarda daha hızlı ve kısa sürede sonuçlanan bir yargılama yöntemi öngörmekte olup parasal sınır her yıl yeniden değerleme oranında güncellenmektedir. Ankara 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin iptal talebi, 13 Mayıs 2026 tarihinde reddedilmiştir.
Kimleri etkiliyor?
- Değeri 1 milyon TL'yi aşmayan ticari davada taraf olan işletmeler ve tacirler
- Asliye ticaret mahkemelerinde dava açan ya da davalı konumundaki ticari şirketler ve bireysel tacirler
- Ticari uyuşmazlıklarda avukat olarak görev yapan hukuk profesyonelleri
- Ticari davalara bakan asliye ticaret mahkemeleri
Yürürlük: Karar, 13 Mayıs 2026 tarihinde oybirliğiyle alınmış olup 5 Ağustos 2026'da Resmî Gazete'de yayımlanmıştır; itirazın reddiyle mevcut kural yürürlükte kalmaya devam etmektedir.
Sık sorulan sorular
Basit yargılama usulü nedir, normal yargılamadan farkı nedir?
Basit yargılama usulünde cevaba cevap ve ikinci cevap dilekçesi aşamaları kaldırılmış, deliller yalnızca dava ve cevap dilekçesiyle sunulabilmektedir. Bu yöntem, davaların daha kısa sürede sonuçlanmasını sağlamak amacıyla tasarlanmıştır.
Bu karar mevcut uygulamayı değiştiriyor mu?
Hayır. Anayasa Mahkemesi iptali reddetti; dolayısıyla 1 milyon TL'nin altındaki ticari davalara basit yargılama usulü uygulanması kuralı aynen geçerliliğini sürdürmektedir.
1 milyon TL'lik parasal sınır her yıl değişiyor mu?
Evet. Kanun hükmüne göre bu sınır, Hazine ve Maliye Bakanlığı'nca her yıl tespit ve ilan edilen yeniden değerleme oranında artırılarak güncellenmektedir.
Mahkeme neden bu kuralı Anayasa'ya aykırı bulmadı?
Anayasa Mahkemesi; basit yargılama usulünde tarafların delillerini sunabildiğini ve iddialarını dile getirebildiğini, kuralın davaların makul sürede sonuçlandırılması ilkesine dayandığını ve adil yargılanma hakkıyla bağdaşmayan bir yönünün bulunmadığını tespit etti.
Bu davayı kim açtı ve hangi gerekçeyle?
Ankara 5. Asliye Ticaret Mahkemesi, görülmekte olduğu bir eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak davasında kuralın Anayasa'ya aykırı olduğu kanısına vararak iptali için başvurdu. Mahkeme; aynı nitelikteki davanın asliye hukuk mahkemesinde yazılı, asliye ticaret mahkemesinde ise basit yargılama usulüyle görülmesinin eşitlik ilkesini zedelediğini ileri sürmüştü.
Bu özet yapay zeka ile üretilmiştir; bağlayıcı değildir. Esas alınacak metin Resmî Gazete'nin kendisidir.