Biyogüvenlik Kurulunun 42 Sayılı Kararı
Biyogüvenlik Kurulu, Livzym Biyoteknoloji A.Ş.'nin başvurusu üzerine, genetiği değiştirilmiş Aspergillus oryzae (LIVZ-114) kullanılarak gıda endüstrisine yönelik "beta-laktoglobulin" proteini üretimine onay vermiştir. Üretilen ürünün tamamının ihraç edilmesi zorunlu olup yurt içinde satışa sunulması yasaktır.
- Karar 10 yıl geçerli olup başvuru sahibinin risk yönetim planını ve güvenlik/acil durum tedbirleri planını kararın yayımından itibaren 30 gün içinde Bakanlığa iletmesi zorunludur.
- Üretimde kullanılan mikroorganizmanın etiketinde LIVZ-114 ayırt edici kimlik kodu bulunması ve kayıtların düzenli tutularak yıllık raporlarla Bakanlığa sunulması gerekmektedir.
- Beta-laktoglobulin proteininin etiketleme, ambalajlama ve taşımasında 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanunu hükümlerine uyulması şarttır.
Ne getiriyor?
Biyogüvenlik Kurulu, Livzym Biyoteknoloji şirketinin başvurusu üzerine, genetik yöntemlerle geliştirilmiş Aspergillus oryzae LIVZ-114 adlı mantar kullanılarak "beta-laktoglobulin" proteini üretilmesine izin verdi. Bu izin yalnızca ihracat amaçlıdır; üretilen ürünün tamamının yurt dışına satılması zorunludur. Karar, 10 yıl süreyle geçerlidir ve üretici firmaya etiketleme, raporlama ve güvenlik planı sunma gibi çeşitli yükümlülükler getirmektedir.
Kimleri etkiliyor?
- Livzym Biyoteknoloji Araştırma Geliştirme San. ve Tic. A.Ş. (başvuru sahibi firma)
- Biyoteknolojik üretim tesisleri ve ilgili sektör çalışanları
- İlgili kamu kurumları ve denetleyici Bakanlık
- Yurt dışındaki gıda endüstrisi alıcıları (ürün yalnızca ihraç edileceğinden)
Yürürlük: Karar, 24 Eylül 2026 tarihinde Resmî Gazete'de yayımlanmıştır; yürürlük tarihi olarak ayrıca bir tarih belirtilmemiştir.
Sık sorulan sorular
Bu kararla üretilecek ürün Türkiye'de satılacak mı?
Hayır. Karar, üretilecek ürünün tamamının ihraç edilmesi şartıyla verilmiştir; yurt içinde satışa sunulamaz.
Bu izin ne kadar süre geçerli?
Karar, Biyogüvenlik Kanunu'nun 3. maddesine dayanılarak 10 yıl süreyle geçerlidir.
Firma kararın ardından ne yapmak zorunda?
Firma, kararın yayımlandığı tarihten itibaren 30 gün içinde hem Risk Yönetim Planını hem de Güvenlik ve Acil Durum Tedbirleri planını Bakanlığa sunmak zorundadır. Ayrıca mikroorganizma ile ilgili kayıtları yıllık olarak hazırlayıp Bakanlığa iletmesi gerekmektedir.
Ürünün etiketinde ne bulunması gerekiyor?
Üretim veya kültürün satışında ürünün ayırt edici kimlik kodu (LIVZ-114) ve ürün bilgilerinin etikette yer alması zorunludur.
Beta-laktoglobulin proteini ne için kullanılacak?
Karar metnine göre bu protein, gıda endüstrisinde kullanılmak üzere ihracat kayıtlı olarak üretilecektir.
Bu özet yapay zeka ile üretilmiştir; bağlayıcı değildir. Esas alınacak metin Resmî Gazete'nin kendisidir.