Anayasa Mahkemesinin 26/3/2026 Tarihli ve E: 2025/18, K: 2026/66 Sayılı Kararı

Ne getiriyor?

Anayasa Mahkemesi, 26 Mart 2026 tarihli bu kararıyla 14/11/2024 tarihli ve 7532 sayılı Kanun'un çeşitli maddelerini incelemiş; iki önemli kuralı Anayasa'ya aykırı bularak iptal etmiş, diğer itirazları ise reddetmiştir. İptal edilen kurallar şunlardır: noterlerin tatil gün ve saatlerinde çalışmasını doğrudan yönetmeliğe bırakan hüküm (Noterlik Kanunu md. 52) ile ceza yargılamasında sanığa bildirim yapılamaması veya sanığın duruşmaya gelmemesi hâlinde yalnızca müdafie yapılan bildirimin yeterli sayılmasına olanak tanıyan hüküm (Ceza Muhakemesi Kanunu md. 226/4, 3. cümle). Her iki iptal hükmü de kararın Resmî Gazete'de yayımlandığı günden itibaren dokuz ay sonra yürürlüğe girecektir.

Kimleri etkiliyor?

• Noterler ve noterlik hizmetinden yararlanan vatandaşlar — tatil günlerinde yapılabilecek noterlik işlemleri artık kanunda çerçevesi çizilmeden yalnızca yönetmeliğe bırakılamayacak
• Ceza davalarında yargılanan sanıklar — suçun hukuki niteliği değiştiğinde sanık bizzat bilgilendirilmeden sadece avukatına yapılan tebligatla yargılama sonuçlandırılamayacak
• Bölge adliye mahkemelerinde görev yapan Cumhuriyet başsavcıvekilleri — atama usulleri ve kadro düzenlemesine ilişkin kurallar Anayasa'ya aykırı bulunmadığından mevcut düzenleme geçerliliğini korumaktadır
• Kamu kurumunda çalışırken avukatlık stajı yapan kamu görevlileri — staj sırasında kamu görevini aksatmama ve aksama hâlinde izin kullanılmasına ilişkin kurallar Anayasa'ya aykırı bulunmamıştır

Yürürlük: İptal edilen iki kural (Noterlik Kanunu md. 52 ve CMK md. 226/4 3. cümle), kararın Resmî Gazete'de yayımlandığı 16 Temmuz 2026 tarihinden itibaren dokuz ay sonra yürürlüğe girer; diğer hükümler hakkındaki ret kararları yayım tarihi itibarıyla geçerlidir.

Sık sorulan sorular

Noterlerin tatil günü çalışmasına ilişkin kural neden iptal edildi?

Mahkeme, tatil günlerinde noterlerde hangi işlemlerin yapılabileceğine dair temel ilke ve çerçevenin kanunda belirlenmeksizin doğrudan Adalet Bakanlığı yönetmeliğine bırakılmasını, noterlerin dinlenme hakkını kanuni güvenceden yoksun bıraktığı gerekçesiyle Anayasa'nın 13. ve 50. maddelerine aykırı bulmuştur.

CMK'daki iptal edilen cümle pratikte ne anlama geliyordu?

İptal edilen düzenlemeye göre, suçun hukuki niteliği değiştiğinde sanığın dosyadaki son adresine bildirim yapılamaması veya bildirime rağmen duruşmaya gelmemesi hâlinde yalnızca avukatına (müdafie) yapılan bildirim yeterli sayılarak yargılama sonuçlandırılabiliyordu. Mahkeme, bu durumun sanığın bizzat savunma yapma, duruşmada hazır bulunma ve isnadı öğrenme haklarını zedelediğine hükmetti.

İptal kararları ne zaman sonuç doğuracak?

Her iki iptal hükmü de hemen yürürlüğe girmemekte; kararın Resmî Gazete'de yayımlandığı tarihten itibaren dokuz ay sonra geçerli olacaktır. Bu süre, yasa koyucunun yeni düzenleme yapmasına imkân tanımak amacıyla tanınmıştır.

Kamu görevlisinin avukatlık stajı yapmasına ilişkin kurallar iptal edildi mi?

Hayır. Kamu kurum ve kuruluşlarında çalışanların avukat yanında staj yaparken kamu görevini aksatmaması gerektiğine ve aksama olması hâlinde ücretsiz izin verilebileceğine dair kurallar Anayasa'ya aykırı bulunmamış, iptal talepleri reddedilmiştir.

Bölge adliye mahkemelerindeki Cumhuriyet başsavcıvekilliği atamasına ilişkin kurallar için ne karar verildi?

Bu kurallara yönelik iptal talepleri de reddedilmiştir. Mahkeme, söz konusu atamaların Hâkimler ve Savcılar Kurulu (HSK) tarafından yapılmasını öngören düzenlemenin Anayasa'nın 2. ve 140. maddelerine aykırı olmadığına oybirliğiyle karar vermiştir.