Türkiye Emisyon Ticaret Sistemi Piyasasının İşletilmesine İlişkin Yönetmelik
EPDK, Türkiye Emisyon Ticaret Sistemi (TR ETS) kapsamındaki tahsisatların alınıp satılacağı birincil ve ikincil piyasaların kuruluş ve işleyiş esaslarını bu yönetmelikle belirledi. Piyasa işleticisi olarak EPİAŞ görevlendirildi; işlemler ETSPYS platformu ve İşlem Kayıt Sistemi (İKS) üzerinden yürütülecek.
- Birincil piyasada asgari teklif büyüklüğü 1 lot (100 tahsisat) olup fiyatlar TL/tCO₂e cinsinden 50 kuruş ve katları şeklinde bildirilir; spot tahsisat piyasasında seanslar ayda en az 4 iş günü saat 10.00-15.00 arasında gerçekleştirilir.
- ETS kapsamındaki işletmeler İKS'de hesap açmak, merkezi uzlaştırma kuruluşuyla katılımcı anlaşması imzalamak ve ETSPYS üzerinden başvurmak zorundadır; eksikliklerin giderilmesi için 10 iş günü süre tanınır.
- Birincil piyasa tahsisat satış gelirlerinin ve piyasa istikrar mekanizması gelirlerinin %50'si 7552 sayılı İklim Kanunu'nun 12. maddesi uyarınca genel bütçenin (B) işaretli cetveline özel gelir kaydedilmek üzere İDB'ye aktarılır.
Ne getiriyor?
Bu Yönetmelik, sera gazı emisyonlarını azaltmak amacıyla kurulan Türkiye Emisyon Ticaret Sistemi (TR ETS) piyasasının nasıl işletileceğini belirliyor; birincil piyasada tahsisatların ihale yoluyla satışını, ikincil piyasada (spot ve vadeli) katılımcılar arasındaki alım satımını ve İşlem Kayıt Sistemi'nin (İKS) işleyişini düzenliyor. Piyasayı EPİAŞ (Enerji Piyasaları İşletme A.Ş.) işletecek; her işlem ETSPYS adlı elektronik sistem üzerinden yürütülecek. Yönetmelik 21 Ekim 2026 tarihinde Resmî Gazete'de yayımlandığı gün yürürlüğe girdi.
Kimleri etkiliyor?
- ETS kapsamındaki sanayi tesisleri ve işletmeciler — tahsisat almak, teslim etmek ve İKS'de hesap açmak zorundalar
- Piyasa katılımcıları (ETS piyasasında alım satım yapan işletmeler) — birincil ve ikincil piyasalarda teklif verme, teminat yatırma ve fatura ödeme yükümlülükleri doğuyor
- EPİAŞ (Piyasa İşletmecisi) — piyasanın kurulması, işletilmesi, uzlaştırma, faturalama ve veri yayımlama görevlerini üstleniyor
- İklim Değişikliği Başkanlığı (İDB) ve Karbon Piyasası Kurulu (KPK) — ihale takvimi, ücretsiz tahsisat dağıtımı ve fiyat istikrar kararları gibi kritik yetkiler bu kurumlara veriliyor
Yürürlük: Yönetmelik, 21 Ekim 2026 tarihinde yayımı tarihinde yürürlüğe girdi.
Sık sorulan sorular
Tahsisat nedir ve 1 tahsisat ne kadar emisyona karşılık gelir?
Tahsisat, belirli bir süre boyunca 1 ton karbondioksit eşdeğeri sera gazı salma hakkını temsil eden, kaydi olarak ihraç edilen ve devredilebilen bir belgedir.
İşletmeler piyasaya nasıl katılacak?
ETS kapsamındaki işletmelerin önce İKS'de hesap açması gerekiyor. Bunun için merkezi uzlaştırma kuruluşu katılımcı anlaşması ve İKS katılım anlaşması imzalanması, ETSPYS üzerinden başvuru yapılması zorunlu. Başvurular on iş günü içinde inceleniyor.
Birincil piyasada tahsisatlar nasıl satılacak?
Tahsisatlar, Piyasa İşletmecisi tarafından ihale yöntemiyle satışa sunuluyor. Asgari teklif büyüklüğü 1 lot (100 tahsisat), fiyatlar TL/tCO₂ cinsinden 50 kuruş ve katları olarak bildiriliyor. İhaleler en az iki saat sürecek şekilde belirleniyor.
Spot tahsisat piyasasında işlemler ne zaman yapılabilir?
Spot tahsisat piyasasında seanslar ayda en az dört iş günü, saat 10.00-15.00 arasında gerçekleştiriliyor. Seans sonrası 30 dakikalık dönemde yeni teklif girişine izin verilmiyor ve eşleşmemiş teklifler iptal ediliyor.
Ödeme yükümlülüğünü zamanında yerine getirmeyen katılımcılara ne olur?
Fatura tebliğ tarihini takip eden iki iş günü içinde ödenmeyen tutarlara temerrüt faizi uygulanıyor. Temerrüde düşen katılımcının birinci ve ikinci piyasalarda işlem yapması engelleniyor ve durum Kuruma raporlanıyor.
Bu özet yapay zeka ile üretilmiştir; bağlayıcı değildir. Esas alınacak metin Resmî Gazete'nin kendisidir.